Zgrzewanie rur PE i metali – Ciepło doprowadzasz tylko do powierzchni styku, resztę pracy wykonuje docisk. Bez spoiwa, bez gazu, bez elektrod. Poniżej masz wszystko po kolei: jak to działa, co musi stać na stanowisku, jak to podłączyć i co znaczą symbole na Twoim certyfikacie. Bez ściany tekstu — krok po kroku.

Jak to działa

materiał dodatkowyobwód prądu

Z czego składa się zestaw

To wszystko, co musi stać na stanowisku, zanim zajarzysz łuk. Brak jednego elementu z tej listy jest najczęstszą przyczyną tego, że „spawarka nie działa”. Numery na rysunku odpowiadają opisom obok.

Zestaw – metoda zgrzewanie rur PE – rysunek poglądowy

Numery na rysunku odpowiadają opisom obok.

Ochrona osobista jest w każdym zestawie i nie ma jej na rysunku: przyłbica z filtrem, rękawice właściwego typu wg EN 12477, odzież EN ISO 11611, buty z zamkniętą cholewką i odciąg przy stanowisku.

Panel — temperatura i ciśnieniaUstawiasz temperaturę płyty oraz trzy wartości docisku: wstępnego, prawie zerowego podczas nagrzewania i pełnego przy łączeniu.

ZaciskiTrzymają obie rury w jednej osi. Przesunięcie ścianek ponad wartość dopuszczalną dyskwalifikuje złącze, a po zgrzaniu już tego nie poprawisz.

Płyta grzewczaNagrzewa czoła rur do uplastycznienia, zwykle 200–220 °C. Temperaturę mierzysz przyrządem na powierzchni płyty, a nie na wyświetlaczu maszyny.

SkrobakUsuwa utlenioną warstwę na całej głębokości wsunięcia. Papier ścierny jest niedopuszczalny — wciera zanieczyszczenia w materiał. Po oskrobaniu odtłuszczasz i już nie dotykasz ręką.

Kod kreskowy kształtkiPrzy zgrzewaniu elektrooporowym parametry są na etykiecie. Zgrzewarka odczytuje je czytnikiem i prowadzi cykl automatycznie, zapisując protokół.

Druga rura w zaciskuObie strony muszą być przygotowane tak samo. Czoła strugasz frezarką do uzyskania równej, ciągłej wiórowiny z obu stron.

WypływkaPowinna biec dookoła bez przerw, mieć zbliżoną szerokość i wysokość na całym obwodzie oraz symetryczne wałeczki. To pierwszy i najważniejszy test poprawności.

Jak to podłączyć – krok po kroku

Przygotuj stanowiskoNamiot albo osłona. Wiatr, deszcz i piasek psują zgrzeinę.
Obetnij rurę prostopadleI zaznacz głębokość wsunięcia pisakiem.
Oskrob powierzchnięSkrobakiem, na całej głębokości wsunięcia. Nigdy papierem ściernym.
OdtłuśćChusteczką z odtłuszczaczem, nie dotykaj potem ręką.
Zamocuj w zaciskachRury w jednej osi, sprawdź równoległość i przyleganie czół.
Ostruguj czoła frezarkąDo uzyskania równej, ciągłej wiórowiny z obu stron.
Nagrzej płytą 200–220 °CTemperaturę mierz przyrządem na powierzchni płyty, nie ufaj wyświetlaczowi.
Odczekaj na wypływkę wstępnąMusi być na całym obwodzie, równa.
Wyjmij płytę i zetknij czołaCzas przestawienia liczony w sekundach – to najbardziej krytyczny moment cyklu.
Chłodź pod pełnym ciśnieniemNajdłuższy etap. Nie wolno go skracać ani wyjmować złącza z zacisków.
Oceń złączeWypływka dookoła bez przerw, zbliżona szerokość i wysokość, symetryczne wałeczki, brak przesunięcia ścianek.

Dobór drutu i prądu — do Twojego materiału

Podaj grubość ścianki rury PE — pokażemy orientacyjne czasy cyklu i technikę.

Co spawasz

Blacha Rura

Grubość materiału / ścianki (mm)

Wartości orientacyjne – do szybkiego ustawienia maszyny i nauki zależności. W pracach objętych nadzorem obowiązuje instrukcja technologiczna spawania (WPS) oraz dokumentacja producenta urządzenia i materiałów dodatkowych.

Technika	Numer	Elektrody / narzędzie	Gdzie
Punktowe	`21`	para elektrod miedzianych	karoserie, cienkie blachy
Liniowe	`22`	obracające się krążki	szczelny szew zbiorników i obudów
Garbowe	`23`	wytłoczone garby lub skrzyżowane pręty	siatki zbrojeniowe, panele
Tarciowe	`24`	obrót i spęczenie	elementy obrotowe
Doczołowe PE	–	płyta grzewcza 200–220 °C	wodociągi, gazociągi
Elektrooporowe PE	–	kształtka z drutem oporowym	przyłącza, siodła nawiertne

Uprawnienia są osobne dla każdej techniki. Świadectwo na zgrzewanie doczołowe nie obejmuje elektrooporowego. Świadectwo wg PN-EN 13067 określa rodzaj tworzywa (PE 80, PE 100, PP), technikę, postać złącza, zakres średnic i grubości ścianki oraz pozycję pracy.

Na co uważać

Wady zgrzein bywają niewidoczne z zewnątrz, a wadliwe złącze zwykle wymaga wycięcia odcinka i montażu nowego. Nie da się zgrzać ze sobą różnych tworzyw – PE z PP nie połączysz.

Gdzie się tego używa

Wodociągi i kanalizacja, sieci gazowe z polietylenu, instalacje wewnętrzne z PP, motoryzacja (tysiące zgrzein punktowych na karoserię), produkcja AGD, siatki i panele ogrodzeniowe.

Zalety i ograniczenia

Nie ma metody idealnej — każda coś ułatwia i za coś każe zapłacić. Zanim wybierzesz kurs, przeczytaj obie kolumny.

Co przemawia za tą metodą

Złącze powstaje z tego samego materiału co rura — bez spoiwa, gazu i elektrod
Zgrzewarka elektrooporowa pobiera parametry z kodu kreskowego i sama prowadzi cykl
Zgrzewanie punktowe metali jest bardzo szybkie i powtarzalne
Łatwa kontrola i automatyzacja procesu
Protokół ze zgrzewarki to gotowy dokument do odbioru

O czym trzeba wiedzieć

Wynik zależy niemal w całości od przygotowania — oskrobania i odtłuszczenia
Wrażliwe na pogodę, stanowisko trzeba osłonić namiotem
Sprzęt jest droższy niż spawarka, a zgrzewarkę dobiera się do zakresu średnic
Nie połączysz ze sobą różnych tworzyw — PE z PP nie da się zgrzać
Wady zgrzein bywają niewidoczne z zewnątrz, a wadliwe złącze zwykle trzeba wyciąć
Uprawnienia są osobne dla każdej techniki

Pozycje spawania – co oznaczają PA, PB, PC…

Pozycja to ustawienie złącza względem spawacza i grawitacji. Im trudniejsza, tym szerszy zakres uprawnień daje zdany egzamin – dlatego na świadectwie zawsze widnieje symbol pozycji. Oznaczenia pochodzą z normy PN-EN ISO 6947.

PApodolna
Spawasz od góry, jeziorko leży poziomo. Najłatwiejsza pozycja.

PBnaboczna
Spoina pachwinowa w narożu, palnik pod kątem 45°.

PCpozioma
Spoina pozioma na pionowej ścianie – metal chce spływać.

PDokapowa pachwinowa
Naroże nad głową. Pozycja przymusowa, wymaga niższych parametrów.

PEnad głową
Blacha nad spawaczem. Najtrudniejsza z pozycji na blasze.

PFpionowa z dołu do góry
Najszerszy zakres uprawnień. Jeziorko trzyma się na zakrzepłym ściegu.

PGpionowa z góry na dół
Szybka, płytki przetop. Stosowana m.in. do rurociągów elektrodą celulozową.

PHrura pionowo, z dołu do góry
Rura w osi pionowej obwodu, spawasz wznosząco. Odpowiednik PF na rurze.

PJrura pionowo, z góry na dół
Ta sama rura, kierunek opadający.

H-L045rura pod 45°
Rura ustawiona ukośnie, spawana wznosząco – najtrudniejszy układ egzaminacyjny.

Zasada praktyczna. Egzamin zdany w pozycji trudniejszej obejmuje łatwiejsze. Uprawnienia z PF (pionowa z dołu do góry) pokrywają PA i PB, a egzamin na rurze w układzie H-L045 daje najszerszy możliwy zakres. Egzamin zdany wyłącznie w PA nie uprawnia do spawania w pionie.

Oznaczenia na certyfikacie spawacza – jak to czytać

Świadectwo egzaminu to jeden ciąg symboli. Każdy człon ogranicza albo rozszerza to, co wolno Ci spawać. Przykład: ISO 9606-1 135 P BW FM1 S t10 PF ss nb

Symbol	Co oznacza	Warianty
`ISO 9606-1`	Norma, według której zdawano egzamin	`9606-1` stal · `9606-2` aluminium · `13585` lutowanie · `14732` operator/nastawiacz · `13067` zgrzewanie tworzyw
`135`	Numer metody wg PN-EN ISO 4063	`111` MMA · `131` MIG · `135` MAG · `136` drut proszkowy · `141` TIG · `311` gazowe · `912` lutowanie płomieniowe
`P` / `T`	Rodzaj wyrobu. P to blacha (plate), T to rura (tube)	Uprawnienia zdobyte na rurze obejmują blachę, ale egzamin na blasze nie daje automatycznie rury
`BW` / `FW`	Rodzaj spoiny. BW to spoina czołowa (butt weld) z pełnym przetopem, FW to spoina pachwinowa (fillet weld) w narożu	Uprawnienia na BW obejmują FW, ale nie odwrotnie
`FM1`	Grupa materiału dodatkowego (spoiwa)	`FM1` stale niestopowe i drobnoziarniste · `FM2` stale o podwyższonej wytrzymałości · `FM3`, `FM4` stale stopowe · `FM5` stale nierdzewne austenityczne · `FM6` stopy niklu
`S` / `M` / `B` / `R`	Postać materiału dodatkowego	`S` drut lity (solid) · `M` drut proszkowy metaliczny · `B` drut proszkowy zasadowy/rutylowy · `R` otulina rutylowa · `C` celulozowa · `nm` bez spoiwa
`t10`	Grubość próbki w mm – wyznacza zakres grubości, jakie wolno spawać	Zwykle od 0,5 × t do 2 × t (przy t ≥ 3 mm). Próbka 10 mm daje w praktyce zakres ok. 5–20 mm
`D60`	Średnica rury w mm (tylko dla T)	Egzamin na mniejszej średnicy obejmuje większe, nie odwrotnie
`PF`	Pozycja spawania wg PN-EN ISO 6947	Pełna lista z rysunkami jest w sekcji powyżej
`ss` / `bs`	Strona spawania. ss = jednostronnie (single side), bs = obustronnie (both sides)	`ss` jest trudniejsze i daje szerszy zakres
`nb` / `mb`	Podkładka. nb = bez podkładki (no backing), mb = z podkładką metalową	`ss nb` to najtrudniejszy wariant – warto o niego walczyć na egzaminie
`sl` / `ml`	Liczba warstw. sl = jednowarstwowa (single layer), ml = wielowarstwowa	`ml` obejmuje `sl`
`lw` / `rw`	Technika przy spawaniu gazowym. lw = w lewo, rw = w prawo	Dotyczy metody 311

Trzy rzeczy, o których warto pamiętać przy wyborze egzaminu:

Egzamin z podawaniem spoiwa (141) obejmuje też spawanie bez spoiwa. Odwrotnie nie – egzamin bez spoiwa (142) nie uprawnia do spawania z prętem.
Stal i aluminium to dwa osobne egzaminy (ISO 9606-1 i 9606-2). Stal nierdzewna wymaga osobnej grupy materiałowej FM5.
Świadectwo trzeba potwierdzać co pół roku podpisem pracodawcy lub nadzoru spawalniczego – bez tego traci ważność, nawet jeśli data na dokumencie jeszcze nie minęła.

Jak wyglądają u nas kursy

Zanim zapiszesz się na kurs, warto wiedzieć, gdzie trafisz i jak to jest zorganizowane.

Nowa spawalnia przy ul. Toruńskiej 288 w Bydgoszczy. Każdy uczy się przy własnym stanowisku, oddzielonym zasłoną spawalniczą — łuk sąsiada nie przeszkadza w pracy.
Wentylacja i odciągi przy stanowiskach. Dym idzie do wyciągu, a nie do płuc. To widać na zdjęciach i pierwsze, co zauważają kursanci, którzy uczyli się gdzie indziej.
Doświadczeni wykładowcy. Prowadzą spawacze z praktyką warsztatową, nie sami teoretycy — pokazują chwyt, ustawienie parametrów i poprawiają błędy na bieżąco, przy Twoim stanowisku.
Kurs trwa 2 tygodnie — zależnie od metody, zakresu uprawnień i tego, czy zaczynasz od zera, czy odnawiasz uprawnienia. Zajęcia od 9:00 do 15:00.
Kawa, herbata i woda w cenie kursu. Jest gdzie usiąść w przerwie, a przy okazjach bywa coś słodkiego.
Egzamin na miejscu. Jesteśmy Ośrodkiem Egzaminowania Spawaczy — egzamin zdajesz w tej samej spawalni, w której ćwiczysz, bez dojazdów do innego miasta.
Dojazd i parking. Tramwaj linii 6, bezpłatny parking przy ośrodku.

Zgrzewanie doczołowe rur PE na kursie zgrzewania w ODEKA — Zgrzewanie rur PE

Stanowiska spawalnicze z odciągami w spawalni ODEKA w Bydgoszczy — Stanowiska z odciągami

Kurs i egzamin

Kurs zgrzewania rur PE z egzaminem na miejscu w Bydgoszczy. Ceny zgodne z cennikiem ODEKA. Uprawnienia są osobne dla każdej techniki – wybierz jedną albo obie. Świadectwo zgrzewacza wg PN-EN 13067.

Pozycja	Czas	Cena szkolenia	Egzamin
Zgrzewanie rur PE – elektrooporowe lub doczołowe (gr. 2 PP, gr. 3 PE)	1 dzień	1 400 zł	w cenie
Zgrzewanie rur PE – elektrooporowe i doczołowe	1 dzień	2 100 zł	w cenie
Zgrzewanie rur PE – nadzór	1 dzień	1 600 zł	w cenie
Odnowienie – elektrooporowe lub doczołowe	1 dzień	—	900 zł
Odnowienie – elektrooporowe i doczołowe (+ gr. 2 PP)	1 dzień	—	1 000 zł / 1 800 zł
Odnowienie – nadzór	1 dzień	—	1 100 zł

Zgrzewanie oporowe metali (punktowe, liniowe, garbowe) – szkolenie firmowe, wycena według zakresu.

Zapisz się na kurs Najbliższe terminy Pełny cennik 698 700 888

Numery procesów wg PN-EN ISO 4063, pozycje wg PN-EN ISO 6947, kwalifikowanie personelu wg PN-EN 13067. Materiał ma charakter szkoleniowy. Stan na wrzesień 2026 r.

Kurs zgrzewania rur PE i metali

Kurs zgrzewania rur PE — elektrooporowe i doczołowe

Co wchodzi w skład kursu

Zalety tej metody

O czym trzeba wiedzieć

Jak wygląda kurs w ODEKA

Warianty kursu i ceny

Terminy

W naszej spawalni

Jak to działa

Z czego składa się zestaw

Jak to podłączyć – krok po kroku

Dobór drutu i prądu — do Twojego materiału

Na co uważać

Gdzie się tego używa

Zalety i ograniczenia

Co przemawia za tą metodą

O czym trzeba wiedzieć

Pozycje spawania – co oznaczają PA, PB, PC…

Oznaczenia na certyfikacie spawacza – jak to czytać

Jak wyglądają u nas kursy

Kurs i egzamin

Najczęściej zadawane pytania — kurs zgrzewania rur PE